Antoine de Kom werkte als forensisch psychiater in het Pieter Baan Centrum en heeft met verschillende grote delinquenten gewerkt. Omdat ook hun privacy gewaarborgd dient te worden, mag hij niet over deze zaken schrijven. Dus schreef hij fictieve verslagen over 's werelds grootste misdadigers.

Van Osama bin Laden tot Hamlet en Markies de Sade, De Kom heeft tien wereldberoemde misdadigers uitgezocht, hen uitgebreid bestudeerd en verslagen geschreven van hoe hun gesprekken met een forensisch psychiater gegaan zou kunnen zijn. En de forensisch psychiater in kwestie is uiteraard De Kom zelf.

Het boek bestaat uit meer dan de diagnosticeringen van tien beroemde misdadigers, los van een vooraf en een achteraf, is er ook nog een inleidend stuk en een verhaal over hoe de forensisch psychiater getuige is van een misdaad. Hierdoor wordt het boek wat completer, en geeft een beter kijkje in ons misdadige brein en in het werk van een forensisch psychiater.

Vooral het hoofdstuk 'Over hoe je een verdachte onderzoekt' vond ik spannend, daar dit stuk volledig is geschreven vanuit het perspectief van een psychiater, die ondanks zijn scholing en ervaring, steeds weer moet zoeken naar een manier om door te dringen tot een misdadiger. En vaak zijn misdadigers toch mensen waarbij je je niet helemaal op je gemak voelt en dat gevoel weet De Kom goed over te brengen. Zelfs als veilige toeschouwer, ben je op je hoede tijdens het lezen van dit hoofdstuk.

Het idee achter dit boek vind ik echt geweldig, daar ik net als veel andere mensen benieuwd ben naar wat het verschil is tussen een zware crimineel en een 'brave burger'. In mijn hoofd heb ik heus wel de nodige mensen vermoord, maar ik denk niet dat ik het ooit in de praktijk zal doen. De ondertitel van het boek is 'over het kwaad in onszelf', maar helaas heb ik daar weinig over geleerd, net als over het misdadige brein.

De fictieve verslagen zijn aardig, maar ook niet meer dan dat. De Kom heeft veel bronnen onderzocht voor zijn verslagen, maar blijft toch verrassend oppervlakkig, of doet de aanname dat de lezer al weet welke misdaden een verdachte op zijn kerfstok heeft. Een veilige aanname als je over 's werelds bekendste terrorist Bin Laden schrijft, maar ik moest toch wel weer heel hard nadenken over wat de vos Reynaerde allemaal had uitgespookt, daar ik dit epos op de middelbare school voor het laatst heb gelezen.

Het laatste deel van het boek 'Over hoe de psychiater getuige is van een misdaad' lijkt niet helemaal bij de rest van het boek te passen, behalve dan dat de psychiater nu tijdens de misdaad zijn werk kan doen, en niet pas na afloop.

Al met al is 'Het misdadige brein' een opvallend boek, daar het met geen enkel ander boek te vergelijken is. Het is origineel en fantasievol, maar geeft weinig opheldering over 'het kwaad in onszelf'. Op zijn hoogst is het een leuke vingeroefening voor de fantastische verhalen van Antoine de Kom.

Uitgeverij Querido
21 januari 2012
192 bladzijden

Bekijk alle logs van Judith