‘Passie voor perfectie’ heet de tentoonstelling waar ik gisteren was. ‘Toen er nog geen Xbox was’, had ook gekund. Sierlijke kalligrafie die stiekem een dier voorstelt, prachtige priegeltekeningetjes waar bijzondere verhalen aan vast zaten… Ik, El Cultuurbarbaar, wilde na anderhalf uur nog wel meer zien.

Best raar. Stond ik opeens in een kerk. Ik was in de Nieuwe Kerk in Amsterdam, waar ze een grote verzameling Islamitische kunst hebben uitgestald. We kregen een rondleiding, zodat we het verhaal bij de tapijten, teksten en sierschalen kregen. Dat maakte het echt leuk.

Kalligrafie
Ken je die oude sprookjesboeken waarin de eerste letter altijd supermooi versierd is? Met goudrandjes en zo? Die boeken waar Shrek-films altijd mee beginnen. Zulke mooie monnikenletters zagen we in het gedeelte met kalligrafie. Daar zag je stukken uit de koran die supersierlijk zijn gekalligrafeerd.

Zo knap! Ik zou het nooit kunnen. Op school heb ik ooit een cursus kalligrafie gedaan. De leraar deed zo zijn best, maar het was mission impossible. Wat ik ook probeerde, mijn letters werden lelijke inktvlekken. Ik vind het al lastig om een pen vast te houden, ik ben gewoon gemaakt om op een toetsenbord te rammen. De leraar was heel geduldig, maar op het laatst zag je hem spelen met de gedachte om die kroontjespen in iemands vel te rammen tot het bloed eruit spoot.

Toch zou Arabisch kalligraferen me beter afgaan. Ik ben linkshandig en Arabisch schrijf je natuurlijk van rechts naar links. Dan heb je dus niet dat stempeleffect, waarbij je met je pink op de woorden drukt die je al hebt geschreven.

Wat staat daar?
Op grote kleden aan de muur waren teksten uit de koran uitgeschreven. “Wat staat daar?” vroegen we. De gids ontcijferde het schrift, dat eruit ziet als een grote verzameling linten met hier en daar een stipje. Niks spaties en tussenkopjes. Lastig om te ontdekken waar een woord eindigt. Een juridische tekst was een eindeloze slinger die van beneden naar boven liep. “Heel lastig te ontcijferen en geen woord tussen te krijgen,” zei onze gids, “zoals alle juridische teksten.” Deze tekst zag er wel mooier uit dan de gebruikelijke ‘kleine lettertjes’, het was net een duizendpoot.

Schaakmat
We kwamen een beeldje tegen van een meneer met een baard. Een schaakstuk, vertelde de gids. Aan de hoven speelden ze met flinke schaakstukken, die de lakeien dan moesten verzetten. Het woord ‘schaakmat’ komt uit het Arabisch. De zin was zoiets als ‘el sjah e met’ , dat betekent: De koning is dood.

Een tapijt waar iemand een jaar aan heeft gewerkt, gekalligrafeerde letters die een leeuw vormen (een truc omdat ze geen dieren mochten afbeelden), prachtige gekleurde tekeningen waar een heel verhaal wordt verteld in één vakje: wow. Wat een kunst, wat een gepriegel. Wat zal daar een tijd inzitten. Tsja, toen was er ook nog geen Xbox.

Mekka
Iedere moslim gaat in zijn leven een keer naar Mekka, vertelde de gids. Daar had ik over gelezen, over de bedevaart, de hadj. Het is afzien, een grote reis die je maar eens in je leven maakt. Kom je nu aan in Mekka, dan zie je hotels. Kom je nog iets hoger, dan zie je vijfsterrenhotels. Het is een business, die reizen naar Mekka. Mensen gaan nu gewoon nog een keertje als ze per ongeluk weer gerookt of gedronken hebben. Hmm, dacht ik.. zou er dan ook een Mac in Mekka zijn?

.. en ja hoor.

Klik hier voor een overzicht van al mijn columns.

Bekijk alle logs van Elly